Thị trường RCEP

Làm thế nào để tận dụng RCEP tăng cường xuất khẩu hàng hóa Việt Nam sang Myanmar?

  • Giải pháp tận dụng cơ hội từ các cam kết cụ thể của RCEP

Các cam kết mở cửa thị trường trong khuôn khổ RCEP mang lại nhiều cơ hội tiềm năng cho doanh nghiệp Việt Nam khi xuất khẩu hàng hóa sang Myanmar. Tuy nhiên, để biến các cơ hội này thành lợi ích thực chất, doanh nghiệp cần chủ động tìm hiểu, nắm rõ các nội dung cam kết trong RCEP:

- Tìm hiểu cam kết thuế quan mà Myanmar dành cho Việt Nam tại Biểu cam kết thuế quan chung tại Phụ lục I của Hiệp định RCEP

- Tìm hiểu quy tắc xuất xứ và thủ tục chứng nhận xuất xứ để được hưởng ưu đãi thuế quan RCEP trong Chương 3 - Quy tắc xuất xứ của Hiệp định. Ngoài ra, Việt Nam cũng đã nội luật hóa quy định về Quy tắc xuất xứ của RCEP trong Thông tư số 05/2022/TT-BCT ngày 18/02/2022 (được sửa đổi bổ sung bởi Thông tư số 32/2022/TT-BCT) quy định Quy tắc xuất xứ hàng hóa trong RCEP.

- Tìm hiểu các vấn đề liên quan khác như Thủ tục Hải quan và Thuận lợi hóa thương mại (Chương 4), Biện pháp SPS (Chương 5), TBT (Chương 6), Phòng vệ thương mại (Chương 7)… nhằm nắm rõ quy định, bảo vệ quyền lợi và phòng ngừa rủi ro khi xuất khẩu hàng hóa sang Myanmar theo hiệp định này.

  • Giải pháp về kỹ thuật và thị trường

Để thâm nhập và duy trì thị phần tại Myanmar, hàng hóa Việt Nam cần vượt qua nhiều thách thức nằm ngoài phạm vi điều chỉnh của RCEP, trong đó nổi bật là:

- Yêu cầu và quy định nhập khẩu ngày càng khắt khe: Myanmar áp dụng nhiều biện pháp quản lý như giấy phép nhập khẩu đối với một số nhóm hàng, quy định về kiểm dịch động thực vật, tiêu chuẩn kỹ thuật và kiểm tra chất lượng sản phẩm, cũng như yêu cầu ghi nhãn… Nếu không đáp ứng đầy đủ, doanh nghiệp có thể đối mặt với nguy cơ bị từ chối thông quan hoặc buộc phải tái xuất hàng hóa. Điều này đòi hỏi các doanh nghiệp Việt Nam phải chủ động nghiên cứu và cập nhật thường xuyên các quy định nhập khẩu, đồng thời chuẩn bị đầy đủ hồ sơ kỹ thuật ngay từ khâu sản xuất.

- Sự thay đổi trong nhu cầu và thị hiếu tiêu dùng: Người tiêu dùng Myanmar, đặc biệt tại các đô thị lớn như Yangon, Mandalay hay Naypyidaw, ngày càng quan tâm hơn đến chất lượng, mẫu mã và thương hiệu sản phẩm. Do đó, doanh nghiệp Việt Nam không thể chỉ dựa vào lợi thế giá cả, mà cần đầu tư nâng cao công nghệ chế biến, cải tiến thiết kế bao bì và xây dựng hình ảnh thương hiệu để tạo lợi thế cạnh tranh. Việc phân khúc thị trường theo thu nhập và khu vực địa lý cũng là yếu tố then chốt để đáp ứng nhu cầu đa dạng của người tiêu dùng từ thành thị đến nông thôn.

- Xu hướng phân phối hiện đại: Thị trường Myanmar đang chứng kiến sự mở rộng nhanh chóng của các kênh bán lẻ hiện đại như siêu thị, trung tâm thương mại và nền tảng thương mại điện tử, bên cạnh mạng lưới phân phối truyền thống vốn rất phổ biến. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp Việt Nam phải thay đổi phương thức tiếp cận thị trường, cần kết hợp linh hoạt với các kênh phân phối hiện đại và chiến lược marketing số để gia tăng độ phủ thương hiệu.

  • Giải pháp về nâng cao năng lực cạnh tranh

Tăng cường năng lực cạnh tranh là con đường bền vững để hàng hóa Việt Nam không chỉ thâm nhập mà còn phát triển ổn định tại Myanmar – một thị trường có nhiều nét tương đồng văn hóa và mức tiêu dùng với Việt Nam, song đang dần khắt khe hơn về chất lượng và dịch vụ. Để đạt được mục tiêu này, doanh nghiệp cần tập trung vào một số định hướng sau:

- Đầu tư đổi mới kỹ thuật và công nghệ sản xuất: Nâng cao hàm lượng công nghệ trong khâu chế biến và hoàn thiện sản phẩm. Việc từng bước nâng cấp dây chuyền, áp dụng các quy trình sản xuất hiện đại sẽ giúp cải thiện năng suất, ổn định chất lượng và nâng cao sức cạnh tranh, đặc biệt đối với các mặt hàng thực phẩm, đồ uống, hàng tiêu dùng vốn chịu sự so sánh trực tiếp về chất lượng tại Myanmar.

- Nghiên cứu và thích ứng với thị trường Myanmar: Điều chỉnh thiết kế, mẫu mã, bao bì và tính năng sản phẩm cho phù hợp với thị hiếu và thói quen tiêu dùng địa phương. Tại các đô thị lớn như Yangon, Mandalay và Naypyidaw, tầng lớp trung lưu và giới trẻ đang gia tăng nhanh, kéo theo nhu cầu đối với sản phẩm có chất lượng ổn định, hình thức bắt mắt và thương hiệu uy tín.

- Xây dựng thương hiệu và đẩy mạnh quảng bá: Thực hiện chiến lược truyền thông bài bản thông qua hội chợ thương mại, triển lãm ngành hàng, cũng như khai thác hiệu quả các nền tảng mạng xã hội phổ biến tại Myanmar như Facebook.... Song song đó, doanh nghiệp nên triển khai dịch vụ hậu mãi, bảo hành, đổi trả và chăm sóc khách hàng bằng tiếng Myanmar để nâng cao trải nghiệm và củng cố niềm tin của người tiêu dùng.

  • Tìm kiếm thông tin, hỗ trợ từ Chính phủ, các đơn vị xúc tiến và hiệp hội ngành hàng

Trong bối cảnh hội nhập khu vực và toàn cầu ngày càng sâu rộng, vai trò của các cơ quan nhà nước, tổ chức xúc tiến thương mại và hiệp hội ngành hàng trở nên đặc biệt quan trọng trong việc hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tận dụng các ưu đãi và mở rộng thị trường. Với Myanmar – một thị trường gần gũi về văn hóa, có nhiều tiềm năng tăng trưởng nhưng cũng tồn tại khác biệt đáng kể về hệ thống pháp lý, quy định nhập khẩu và tập quán kinh doanh – việc chủ động tìm kiếm, tiếp cận và khai thác hiệu quả các kênh hỗ trợ này là yếu tố then chốt để thành công.

Doanh nghiệp cần tích cực tham gia các khóa đào tạo, hội thảo chuyên sâu về các cam kết trong RCEP và các FTA khác mà Việt Nam và Myanmar cùng là thành viên, nhằm nắm vững cơ hội ưu đãi thuế quan và quy tắc xuất xứ. Song song đó, việc hiện diện tại các hội chợ thương mại, triển lãm ngành hàng sẽ mở ra cơ hội tiếp xúc trực tiếp với nhà nhập khẩu, nhà phân phối và người tiêu dùng Myanmar, đồng thời giúp doanh nghiệp thẩm định nhu cầu và thị hiếu thực tế tại thị trường này.

Một yếu tố không thể bỏ qua là tăng cường phối hợp với Thương vụ Việt Nam tại Myanmar, các trung tâm xúc tiến thương mại, cũng như các hiệp hội doanh nhân Việt Nam tại nước sở tại. Đây là nguồn cung cấp thông tin cập nhật về biến động chính sách nhập khẩu, xu hướng tiêu dùng, và đặc biệt là sự dịch chuyển nhanh của thương mại điện tử tại Myanmar. Sự kết nối này còn giúp doanh nghiệp mở rộng mạng lưới đối tác, chủ động thích ứng trước thay đổi của thị trường và nâng cao khả năng cạnh tranh ngay tại địa bàn.

Nguồn: Trung tâm WTO và Hội nhập - VCCI

Các bài khác