Vụ DS589 là vụ tranh chấp khởi xướng năm 2019 trong khuôn khổ WTO giữa Canada và Trung Quốc liên quan đến các biện pháp của Trung Quốc đối với việc nhập khẩu hạt cải dầu (canola) từ Canada.

1. Thông tin chung về vụ việc

Nguyên đơn: Canada.

Bị đơn: Trung Quốc.

Lĩnh vực: Biện pháp vệ sinh và kiểm dịch động thực vật (SPS) – kiểm dịch thực vật đối với hạt cải dầu.

Đối tượng tranh chấp: Hai nhóm biện pháp của Trung Quốc đối với hạt cải dầu (dùng để chế biến và tiêu dùng, không dùng để gieo trồng) nhập khẩu từ Canada: (a) đình chỉ nhập khẩu hạt cải dầu từ hai doanh nghiệp Canada; và (b) tăng cường kiểm tra đối với toàn bộ hạt cải dầu nhập khẩu từ Canada (Trung Quốc viện dẫn lý do nhiễm sinh vật gây hại, áp dụng từ tháng 3/2019).

2. Tóm lược vụ kiện

Ngày 9/9/2019, Canada gửi yêu cầu tham vấn với Trung Quốc đối với hai nhóm biện pháp nêu trên, theo quy trình giải quyết tranh chấp của WTO.

Theo Canada, các biện pháp nói trên của Trung Quốc có dấu hiệu không phù hợp với: (i) các Điều 2.2, 2.3, 3.1, 3.3, 5.1, 5.2, 5.4, 5.5, 5.6, 5.7, 7, 8, các đoạn 1, 2, 5 và 6 Phụ lục B, cùng các đoạn 1(a), 1(b), 1(c), 1(e) và 1(g) Phụ lục C của Hiệp định SPS; (ii) các Điều I:1, III:4, X:3(a) và XI:1 của Hiệp định chung về Thuế quan và Thương mại (GATT 1994); và (iii) các Điều 1.1, 5.1, 7.4.2 và 7.4.4 của Hiệp định Tạo thuận lợi thương mại (TFA). Canada cũng cho rằng các biện pháp này làm vô hiệu hóa hoặc phương hại đến các lợi ích của Canada theo Điều XXIII:1(b) của GATT 1994.

Ngày 26/7/2021, DSB đã thành lập Ban hội thẩm theo yêu cầu của Canada, nhưng Ban hội thẩm chưa được lập thành phần. Ngày 30/8/2022, theo yêu cầu của Canada, Ban hội thẩm tạm dừng công việc theo Điều 12.12 của DSU. Do thời gian tạm dừng vượt quá 12 tháng, thẩm quyền thành lập Ban hội thẩm đã chấm dứt (lapsed) trong năm 2023.

3. Bảng tiến độ vụ kiện

Cập nhật đến thời điểm biên soạn: thẩm quyền thành lập Ban hội thẩm đã chấm dứt (authority for panel lapsed); Ban hội thẩm chưa từng được lập thành phần.

Nguồn: WTO. Bài viết do Phòng WTO và Hội nhập (Ban Pháp chế - VCCI) biên soạn

Tài liệu tham khảo được đính kèm dưới đây:

• Tài liệu vụ DS589

• Vụ DS624: EU – Các biện pháp bổ sung đối với trái cây có múi nhập khẩu từ Nam Phi
• Vụ DS613: EU – Các biện pháp đối với trái cây có múi nhập khẩu từ Nam Phi
• Vụ DS610: Trung Quốc – Các biện pháp liên quan đến thương mại hàng hóa
• Vụ DS607: EU – Các biện pháp đối với một số chế phẩm thịt gia cầm nhập khẩu từ Brazil
• Vụ DS599: Panama – Các biện pháp đối với một số sản phẩm nhập khẩu từ Costa Rica