Vụ DS599 là vụ tranh chấp khởi xướng năm 2021 trong khuôn khổ WTO giữa Costa Rica và Panama liên quan đến các biện pháp của Panama đối với việc nhập khẩu một số sản phẩm từ Costa Rica.

1. Thông tin chung về vụ việc

Nguyên đơn: Costa Rica.

Bị đơn: Panama.

Lĩnh vực: Biện pháp vệ sinh và kiểm dịch động thực vật (SPS) đối với nông sản và thực phẩm.

Đối tượng tranh chấp: Các biện pháp của Panama đối với việc nhập khẩu nhiều sản phẩm có xuất xứ từ Costa Rica, gồm dâu tây, sản phẩm sữa, thịt bò, thịt lợn, thịt gia cầm và gà tây, thức ăn cho cá, dứa tươi, chuối lá và chuối — trong đó có việc Panama không gia hạn hoặc từ chối cấp phép vệ sinh.

2. Tóm lược vụ kiện

Ngày 11/1/2021, Costa Rica gửi yêu cầu tham vấn với Panama đối với các biện pháp hạn chế nhập khẩu một số sản phẩm nông sản và thực phẩm từ Costa Rica, theo quy trình giải quyết tranh chấp của WTO.

Theo Costa Rica, biện pháp nói trên của Panama có dấu hiệu không phù hợp với: (i) các Điều 2.1, 2.2, 2.3, 3.1, 3.3, 5.1, 5.4, 5.5, 5.6, 5.7, 5.8, 6.1, 7, 8 và các Phụ lục B, C của Hiệp định SPS; (ii) Điều 4.2 của Hiệp định Nông nghiệp; và (iii) các Điều I:1 và XI:1 của Hiệp định chung về Thuế quan và Thương mại (GATT 1994).

Nicaragua (19/1/2021) và Bolivia (27/1/2021) đăng ký tham gia tham vấn. Sau khi tham vấn không thành công, ngày 19/8/2021 Costa Rica gửi Đơn yêu cầu thành lập Ban hội thẩm; tại cuộc họp ngày 30/8/2021, DSB hoãn việc thành lập; và ngày 27/9/2021, DSB đã thành lập Ban hội thẩm. Ban hội thẩm được lập thành phần ngày 24/1/2022.

Ngày 5/12/2024, báo cáo của Ban hội thẩm được ban hành, kết luận các biện pháp của Panama không phù hợp với Hiệp định SPS. Ngày 24/1/2025, Panama thông báo kháng cáo một số vấn đề pháp lý trong báo cáo; do Cơ quan Phúc thẩm (Appellate Body) hiện không hoạt động, kháng cáo chưa thể được xem xét. Các bên thứ ba gồm: Australia, Brazil, Canada, Trung Quốc, Đài Bắc Trung Hoa, Liên minh châu Âu, Guatemala, Honduras, Ấn Độ, Mexico, Nicaragua, Liên bang Nga, Vương quốc Anh và Hoa Kỳ.

3. Bảng tiến độ vụ kiện

Cập nhật đến thời điểm biên soạn: báo cáo của Ban hội thẩm đang bị kháng cáo; do Cơ quan Phúc thẩm chưa hoạt động trở lại nên kháng cáo chưa thể được giải quyết.

Nguồn: WTO. Bài viết do Phòng WTO và Hội nhập (Ban Pháp chế - VCCI) biên soạn

Tài liệu tham khảo được đính kèm dưới đây:

• Tài liệu vụ DS599

• Vụ DS624: EU – Các biện pháp bổ sung đối với trái cây có múi nhập khẩu từ Nam Phi
• Vụ DS613: EU – Các biện pháp đối với trái cây có múi nhập khẩu từ Nam Phi
• Vụ DS610: Trung Quốc – Các biện pháp liên quan đến thương mại hàng hóa
• Vụ DS607: EU – Các biện pháp đối với một số chế phẩm thịt gia cầm nhập khẩu từ Brazil