Cam kết về SPS trong Hiệp định ACFTA
Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc (ACFTA) là một trong những khu vực thương mại tự do đầu tiên mà ASEAN thiết lập với một đối tác ngoài khu vực, tạo nền tảng thúc đẩy quan hệ kinh tế và thương mại giữa ASEAN và Trung Quốc.
ACFTA được hình thành trên cơ sở Hiệp định khung về Hợp tác kinh tế toàn diện tháng 11/2002. Các bên tham gia Hiệp định gồm 10 quốc gia thành viên ASEAN và Trung Quốc. Hiệp định thương mại hàng hóa thuộc ACFTA có hiệu lực đối với Việt Nam từ tháng 7/2005. Tháng 11/2015, các Bên ký Nghị định thư sửa đổi một số nội dung của các Hiệp định trước, có hiệu lực từ tháng 5/2016.
Hiệp định ACFTA bao gồm nhiều văn kiện pháp lý khác nhau, trong đó có Hiệp định thương mại hàng hóa và các phụ lục liên quan, điều chỉnh các nội dung về mở cửa thị trường, quy tắc xuất xứ, thủ tục hải quan, hàng rào kỹ thuật trong thương mại, các cam kết về vệ sinh an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật (SPS) cùng nhiều lĩnh vực hợp tác kinh tế khác.
Chương 2 về SPS trong Nghị định thư được xây dựng trên cơ sở kế thừa các quyền và nghĩa vụ của các bên theo Hiệp định SPS của WTO, đồng thời hướng tới việc tăng cường hợp tác và tạo thuận lợi cho thương mại nông sản, thực phẩm giữa ASEAN và Trung Quốc. Nội dung chương bao gồm các quy định về mục tiêu và phạm vi áp dụng; tăng cường tính minh bạch trong xây dựng và thực thi các biện pháp SPS; trao đổi thông tin và tham vấn giữa các cơ quan có thẩm quyền; hợp tác kỹ thuật và nâng cao năng lực; thúc đẩy công nhận tương đương đối với các biện pháp SPS; quản lý rủi ro; kiểm tra, chứng nhận và kiểm dịch đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Bên cạnh đó, chương SPS cũng thiết lập cơ chế hợp tác và tham vấn nhằm xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh, góp phần giảm thiểu những trở ngại không cần thiết đối với thương mại.
Thông qua các cam kết và cơ chế hợp tác SPS, ACFTA đã góp phần tạo điều kiện thuận lợi hơn cho thương mại nông sản giữa ASEAN và Trung Quốc, đồng thời hỗ trợ các bên nâng cao năng lực quản lý an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật. Đối với Việt Nam, việc thực hiện hiệu quả các cam kết SPS trong ACFTA có ý nghĩa quan trọng trong việc mở rộng xuất khẩu nông sản sang thị trường Trung Quốc, đồng thời bảo đảm tuân thủ các yêu cầu ngày càng cao về chất lượng và an toàn thực phẩm.
Chương 2 - SPS trong Nghị định thư về TBT và SPM bổ sung Văn kiện ACFTA (Tiếng Anh)
Nguồn: Tổng hợp bởi Phòng WTO và Hội nhập, Ban Pháp chế - VCCI